Jeśli planujesz podjąć pracę sezonowa w Niemczech, pamiętaj:

 Punkt 1

Wysokość wynagrodzenia w rolnictwie

Od 2019 roku dla wszystkich pracowników rolnych w Niemczech obowiązuje ustawowe wynagrodzenie minimalne o wysokości 9,19 euro.

Od 1 stycznia 2020 r. minimalna płaca będzie wynosić 9,35 euro.

Płaca ta dotyczy również pracowników delegowanych z zagranicy, niezależnie od kraju, w którym pracodawca ma swoją siedzibę.

Punkt 2

Płaca akordowa i od sztuki (np. kosza lub skrzynki)

W Niemczech dopuszcza się wynagrodzenie akordowe lub od sztuki.

Musisz jednak mieć gwarancję wypłaty wyżej wymienionych stawek minimalnych za każdą godzinę pracy, nawet jeśli ilość zebranych koszy lub skrzynek danego produktu w sumie nie przekracza wynagrodzenia minimalnego gwarantowanego ustawowo.

Punkt 3

Umowa o pracę

Zanim podejmiesz prace zapytaj swojego pracodawcę o pisemną umowę o pracę.

Pracodawca ma obowiązek przedłożyć Ci taką umowę, ale niekoniecznie w języku polskim.

Nie podejmuj pracy bez umowy o prace oraz nie podpisuj żadnych dokumentów, których nie rozumiesz!

Pamiętaj, że zgodnie z obowiązującym w Niemczech prawem umowa o pracę powinna zawierać następujące dane:

  1. dane identyfikacyjne Twoje i pracodawcy
  2. początek i przewidywany okres trwania stosunku pracy
  3. miejsce wykonywania pracy
  4. opis czynności, która będziesz wykonywać
  5. wysokość wynagrodzenia i ewentualnych dodatków oraz terminy płatności
  6. uzgodniony czas pracy
  7. długość przysługującego urlopu wypoczynkowego
  8. terminy wypowiedzenia stosunku pracy
  9. wskazówki dotyczące układów zbiorowych

Punkt 4

Czas pracy i nadgodziny

Jeśli pracujesz sześć dni, regularny tygodniowy czas pracy w rolnictwie może wynosić 48 godzin. Wszystkie Twoje godziny pracy – w tym nadgodziny – muszą zostać opłacone.

Czas przemieszczania się z jednego do drugiego miejsca pracy (np. z jednego pola szparagów na drugie) uznaje się za czas pracy, za który należy Ci się wynagrodzenie.

 Punkt 5

Dokumentowanie czasu pracy

Pamiętaj, by codziennie notować godziny rozpoczęcia i zakończenia pracy, przerwy, oraz łącznie przepracowane godziny. Notuj nazwiska świadków oraz wszystkie elementy mogące poświadczyć wykonywana przez Ciebie prace.

W miarę możliwości dawaj te notatki do podpisania brygadziście bądź brygadzistce albo przynajmniej kolegom i koleżankom z pracy.

Jeżeli pracujesz na akord, dokładnie notuj liczbę oddanych skrzynek, koszy albo innych jednostek rozliczeniowych.

Im dokładniejsza będzie Twoja dokumentacja – również przepracowanych nadgodzin –  tym silniejsza będzie również Twoja pozycja w przypadku problemów z wyplata wynagrodzenia.

W przypadku sporu o wypłatę wynagrodzenia za nadgodziny to Ty musisz udowodnić, że pracodawca je zlecił, zaakceptował lub tolerował.

Punkt 6

Kiedy powinna nastąpić wypłata?

Wypłatę należy dokumentować na rozliczeniu wynagrodzenia, czyli na Lohnzettel albo Lohnabrechnung. Wynagrodzenie musi zostać wypłacone najpóźniej do końca miesiąca następującego po

miesiącu, w którym praca została wykonana i obejmować wszystkie rzeczywiście przepracowane godziny, również nadgodziny.

Jeżeli uzgodnisz z pracodawcą, że wypłata całego wynagrodzenia ma nastąpić dopiero po zakończeniu pracy sezonowej, żądaj tygodniowych albo miesięcznych rozliczeń cząstkowych.

Nie czekaj z tymi formalnościami do końca sezonu.

 Punkt 7

Zakwaterowanie i wyżywienie

Praca sezonowa często wiąże się z zakwaterowaniem i wyżywieniem organizowanym na czas ustalonego zatrudnienia przez pracodawcę.

Zrób zdjęcia swojej kwatery, jeżeli nie spełnia ona ustalonych wcześniej warunków!

Jeżeli usługi noclegowe i żywieniowe świadczy firma zewnętrzna, powinnaś/powinieneś dostać do podpisania umowę najmu albo umowę o świadczenie usług.

Jeżeli nie dostaniesz żadnej umowy poproś pracodawcę przed podjęciem pracy o pisemne poświadczenie kosztów zakwaterowania i wyżywienia.

Jeżeli zakwaterowanie i wyżywienie zapewnia Twój pracodawca i potrąca ich koszt z Twoich zarobków, musi to zostać wyraźnie wykazane na rozliczeniu wynagrodzenia.

Pamiętaj, ze w przypadku kiedy umowa zakwaterowania i wyżywienia nie jest podpisywana z firma zewnętrzna Twój pracodawca może potracić Ci za te usługi nie więcej niż określone ustawowo stawki.

Ponadto pracodawca tylko wtedy może obciążyć Cię kosztami wyżywienia i zakwaterowania jeśli Twoje wynagrodzenie jest wyższe niż kwota niepodlegająca zajęciu komorniczemu (po niemiecku: Pfändungsgrenze).

Wysokość kwoty niepodlegającej zajęciu komorniczemy czyli Pfändungsgrenze zależy od liczby osób na Twoim utrzymaniu.

Za wyżywienie w 2019 roku pracodawca można potrącać następujące kwoty maksymalne w ujęciu miesięcznym:

śniadania 53,00 euro, obiady 99,00 euro i kolację 99,00 euro,

Za zakwaterowanie w 2019 roku pracodawca może miesięcznie pobrać maksymalnie 231,00 euro.

Jeśli jesteś w pokoju z kilkoma osobami, kwoty się zmieniają: przy dwóch osobach jest to maxymalnie 138,60 euro, przy trzech osobach 115,50 euro i więcej niż trzech osobach 92,40 euro.

Przed podjęciem pracy sezonowej warto zorientować się, czy wyżej wymienione stawki są nadal aktualne.

Punkt 8

Środki ochrony indywidualnej, narzędzia pracy, woda

Wszystkie narzędzia pracy i środki ochrony indywidualnej musi bezpłatnie zapewnić pracodawca. Do środków takich należą rękawice robocze oraz ochrona przed słońcem i deszczem. Pracodawca jest zobowiązany do zapewnienia także wystarczającej ilości wody, jeżeli pracujesz w upale.

Przy pierwszym rozliczeniu miesięcznym warto zwróć uwagę na to, żeby żadnej z tych pozycji nie potrącano z wynagrodzenia.

 Punkt 9

Ubezpieczenie zdrowotne

Jeżeli pracujesz w Niemczech krócej niż 71 dni w roku i pracy tej nie wykonujesz zawodowo, masz status osoby zatrudnionej krótkoterminowo (po niemiecku: kurzfristig beschäftigt).

Jeżeli równolegle jesteś zatrudniona/zatrudniony w swoim macierzystym kraju i odprowadzasz tam składki ZUS, musisz to udokumentować zaświadczeniem A1. Uzyskasz wtedy ubezpieczenie zdrowotne na pierwsze 70 dni pracy w Niemczech. Jeżeli nie masz zaświadczenia A1, Twój pracodawca ubezpiecza Cię tylko od wypadków przy pracy.

W takim przypadku zadbaj dodatkowo o ubezpieczenie zdrowotne działające na terenie Niemiec.

Jeżeli chcesz przedłużyć okres pracy na czas powyżej 70 dni, Twój pracodawca musi Cię zgłosić do niemieckiego ubezpieczenia społecznego.

Jeśli jesteś chory i masz zwolnienie chorobowe od lekarza (L4), nadal będziesz otrzymywać wynagrodzenie w okresie choroby, jeśli pracowałeś w tej samej firmie dłużej niż 4 tygodnie.

Punkt 10

Gdzie szukać pomocy w przypadku problemów?

Na terenie Niemiec od kilku lat intensywnie rozwijana jest sieć bezpłatnych poradni wspierających pracowników mobilnych z krajów UE oraz spoza Wspólnoty w egzekwowaniu wynagrodzenia i uczciwych warunków pracy.

Bardzo często w takich placówkach doradczych można otrzymać pomoc i informacje z zakresu prawa pracy i prawa socjalnego w języku polskim.

Zanim podejmiesz prace sezonowa sprawdź czy w regionie, w którym będziesz pracować istnieje taki punkt doradczy. W przypadku problemów skontaktuj się niezwłocznie z taka poradnia.